Eerste autospuit Heerde

Deze foto werd ons door een aardige meneer toegestuurd.

Het is een foto van de eerste autospuit van Heerde die in 1924 werd gebouwd. Rechtsboven staat: "spuit voor gem Heerde" op de achterkant het stempel van de fabrikant N.V. Ter Borg en Mensinga's Machinefabriek te Appingedam die dus blijkbaar voor zichzelf een foto maakte voorafgaand aan de aflevering. Wij zijn ontzettend blij met deze aanwinst, want noch bij ons, noch bij de Historische Vereniging van Heerde was een foto bekend van de eerste autospuit van Heerde. We kenden alleen de fabrieksfolder met een afbeelding en een foto van eenzelfde autospuit die was geleverd aan Brunssum. De spuit is gebouwd op een TT-Ford chassis en heeft een pomp in het midden, achter de bestuurdersplaats. De schroefpomp is zelfaanzuigend en geeft dan ook direct water met een capaciteit van 800 liter water per minuut. Een alternatieve keus zou zijn geweest een autospuit van Van der Ploeg uit Apeldoorn, maar die gaf minder water en de pomp daarvan was achter de achteras gebouwd en het geheel had daardoor een minder goede gewichtsverdeling vreesde men. Verder was dat een centrifugaalpomp die eerst met een aparte pomp vol water moest worden gezogen vooraleer hij water kon geven. Redenen waarom men in Heerde de voorkeur had voor Ter Borgs spuit. Op verzoek werden er achter massieve banden gemonteerd en voor vermaarde Michelin coblé banden.

Ter Apel had ook zo'n autospuit

En Brunssum ook.

Daarvan was de bijrijderszitplaats uitgebouwd, tja met zo'n corpulente commandant

De Philips gloeilampenfabriek had ook een autospuit van Ter Borg en Mensinga

 

Een schroefpomp

De TT Ford (tweede T voor 'truck') was afgeleid van de T-Ford. De motor was hetzelfde, maar de versnellingsbak was anders, het chassis verlengd en de achteras zwaarder

 

 

'De snelheid bedraagt 40 Kilometer per uur', wat ongetwijfeld te maken heeft met de versnellingsbak

Klementbrug Heerde13 april 1945 11 (12) doden

Verzetsstrijders wilden de Klementbrug over het Apeldoorns Kanaal bij Heerde behouden voor de geallieerden die in aantocht waren. Van 11 op 12 april 1945 waren ze bewapend bij de brug aanwezig en de nacht er na ook. In de vroege morgen van 13 kwam het tot een treffen met de Duitsers.

De volgende verzetsstrijders werden gedood:

Uit Heerde:
Adrianus van Apeldoorn
Gerrit Jan Herman van Apeldoorn
Berend van Dijk
Jacobus Gerrit Pleiter

Uit Elburg:
Hendrik Hulst

Uit Oostendorp:
Nicolaas Samuel Rambonnet

De volgende burgers werden van een afstand doodgeschoten:
Gerrit Jan Haverkamp (buurtbewoner)
Gerardus Hermannus Michael van de Vegt (kwam uit Apeldoorn melk halen)

Als represaille werden de volgende buurtbewoners gefusilleerd:
 Koendert van Lohuizen
Jan Roke
Jan Stoffer

Johan Wilhelmus Hoogland werd later op de dag gevangen genomen als gids van twee Canadese soldaten en ter plekke gefusilleerd.

Op 4 mei is het dodenherdenking. Dan wordt stilgestaan bij alle slachtoffers uit de oorlog. 

Doodsoorzaak van voorouders uit Heerde

Lias met doodsbriefjes

Veel stamboomonderzoekers stellen de vraag: kan ik ook zien waaraan mijn voorvader is overleden? Een terechte vraag, maar meestal moeten we die vraag met nee beantwoorden. Wat jammer is, want voor het laatste kwart van de negentiende eeuw en eerste helft twintigste eeuw had deze vraag wel beantwoord kunnen worden, als de gemeenten de doodsbriefjes hadden bewaard, of de doodsoorzaak daaruit hadden overgeschreven in een andere administratie. Dat is meestal niet gebeurd, erg jammer. Onze collega's van de Bommelerwaard hebben er gelukkig een aantal van teruggevonden en van 1877 tot 1955 zijn er in de gemeente Heerde ook doodsbriefjes bewaard gebleven die in de meeste andere gemeenten zijn vernietigd. Per jaar waren de briefjes aan een lias (touwtje met metalen punt) geregen en in pakpapier gedaan. De pakjes lagen niet in het archief, maar stoffig en door elkaar in een kast op zolder van het gemeentehuis. Het zijn deze briefjes, geschreven door de artsen die de dood hebben vastgesteld, waarin zij de doodsoorzaak van de overledene en in een kleiner aantal ook een voorafgaande ziekte hebben genoteerd. Vrijwilliger Jan Lieske heeft met veel geduld de briefjes gesorteerd en de informatie er uit verwerkt in de overlijdensindex die vrijwilliger Wim Wagenaar al eerder had gemaakt. U vindt ze op onze website. Van mensen die in een andere gemeente zijn overleden, zoals in het ziekenhuis in Zwolle, is geen doodsbriefje in Heerde ingeleverd en is de doodsoorzaak dus niet bekend. In sommige gevallen vinden we in de doodsbriefjes bevestigd wat we al uit overlevering wisten, zoals een van de drie oorlogsslachtoffers uit Veessen: Bronsink, Bernardus Johannes , overleden op: 23 - 6 - 1944, oud: 71 jaar, geboren te: Heerde, overleden te: Heerde doodsoorzaak: schot door hoofd aktenummer: 57 of een van de molenaars in Wapenveld die slachtoffer werd van zijn eigen molen: Vrieze, Lambertus, overleden op: 16 - 1 - 1917, oud: 34 jaar, geboren te: Heerde, overleden te: Heerde doodsoorzaak: gewelddadige dood door machines, aktenummer: 6. Tja, vrolijk word je er natuurlijk niet van.

Scans van de Burgerlijke Stand akten van 1811 - 1950 Epe, Hattem en Heerde op internet

Op de site van Familysearch zijn scans te vinden van alle openbare akten van de burgerlijke stand van de gemeenten Epe, Hattem, Heerde, Vaassen en Veessen (en veel meer!) Het is wel een beetje bladeren, maar in combinatie met Genlias en de website van het Streekarchief komt u een heel eind.



klik hier om op naam te zoeken in Genlias

klik hier om te zoeken in de naamlijsten van het streekarchief

De scans van Familysearch zijn het best te benaderen via www.genver.nl Vroeger werden voorgenomen huwelijken afgekondigd voor de hoofddeur van het huis der gemeente. Dit is burgemeester Sweerts de Landas van Epe in ambtskostuum voor de ingang van het toenmalige gemeentehuis.

Verponding Heerde 1624 online beschikbaar

Wat is het toch fantastisch dat zelfs tijdens je vakantie het werk doorgaat omdat er liefhebbers zijn die belangeloos hele bronnen gescand en wel online zetten. De verpondingsregisters van Heerde van 1624, 1626, 1627 en 1634 zijn nu in te zien op onderstaande link: http://vpnd.nl/ge/heerde_verponding.html Gratis! Met dank voor dit initiatief.

oud notarieel Heerde Veessen Vorchten

Vandaag ben ik bezig geweest met de index die een vrijwilliger gemaakt heeft op de zogenaamde protocollen van bezwaar van het Ambt Heerde, waar Veessen en Vorchten ook onder vallen. Ze lopen van de zeventiende eeuw tot 1811 en zijn te beschouwen als de voorlopers van de notariële archieven. Ruim 5500 akten zijn nu snel doorzoekbaar in de computer. Binnenkort zal deze index ook op onze website worden gezet. Die van het Ambt Epe staat er al op.

Vondst over omgewaaide molen

Het digitaliseren van kranten door de Koninklijke Bibliotheek werpt ook voor de lokale onderzoeker vruchten af. Het omwaaien van een molen in Hattem in 1808 was al bekend, maar het verhaal hierover uit de Rotterdamse Courant van toen, te vinden op http://kranten.kb.nl, maakt het verhaal toch wel veel boeiender en duidelijker. Het leuke van onderzoek is, dat je altijd ook wel wat anders vindt. Het verhaal wordt namelijk onmiddelijk gevolgd door het inhalen van de nieuwe opperrabijn van Zwolle vanaf de herberg De Dellen aan de Hessenweg onder Heerde!

De afbeelding geeft de in 1808 omgewaaide molen weer op de plek waar nu in Hattem de molen De Fortuin staat. Foto Streekarchief Epe, Hattem, Heerde. Origineel in Gemeentemuseum Arnhem nr GM 9404